معادل انگلیسی: Dark Screen / Dark Half / Dark Spots سطح دشواری تعمیر: ★★★★☆ (بازکردن پنل; خطر شکستن)
۱. خلاصه
وقتی فقط بخشی از نور صفحه می‌میرد، ایراد در همان ناحیهٔ backlight است. «مجاز سیما» نکتهٔ تشخیصی مهمی می‌دهد: چیدمان LEDها در تلویزیون‌ها سری/موازی است؛ اگر دستگاه یک رشته بک‌لایت داشته باشد با خرابی، صفحه کامل سیاه می‌شود، ولی در مدل‌های دورشتهای «نصف صفحه سیاه می‌شود یا تصویر چشمک‌زن می‌شود». «تی‌وی مارستان» کم‌نور شدن تدریجی را پایان عمر LEDها (حدود ۱۰٬۰۰۰ ساعت) می‌داند و «کام‌سرویس» تعمیر «کم‌نور شدن تصویر تلویزیون اسنوا» را خدمت مستقلی عنوان کرده است. اس‌پی‌آر شاپ لکه‌های تیره و هاله را نشانهٔ سوختن بخشی از لامپ‌ها می‌داند.
۲. علائم مشاهده‌ای (Symptoms)
- نیمهٔ (بالا/پایین) صفحه سیاه و نیمهٔ دیگر عادی → سوختن یکی از رشته‌های بک‌لایت.
- لکه/هالهٔ تاریک موضعی روی بخشی از تصویر.
- کم‌نور شدن تدریجی و پیوستهٔ تصویر با گذشت زمان.
- صدا و منو سالم؛ تست فلش‌لایت تصویر محو را نشان می‌دهد (تفکیک از خطوط عمودی و افقی روی تصویر).
- پرش/چشمک نور همراهی نیمه‌تاریکی (مجاز سیما).
۳. عیب‌یابی گام‌به‌گام (Diagnostic Flow)
- گام: حذف Eco/تنظیمات — حالت صرفه‌جویی انرژی را خاموش و Backlight را بالا ببرید؛ تصویر را ریست کنید (مجاز سیما: رایج‌ترین علت «تاریکی» تنظیمات است).
- گام: نقشهٔ تاریکی — صفحهٔ تمام‌سفید و تمام‌سیاه نمایش دهید: نیم‌صفحه = یک رشته؛ نوار افقی/عمودی = ناحیهٔ چند نوار؛ لکه‌های پراکنده = LEDهای پراکنده سوخته.
- گام: تست فلش‌لایت — تصویر محو زیر چراغ‌قوه = پنل و T-CON سالم، نور مرده است.
- گام: ولتاژ رشته‌ها (تکنسین) — روی کانکتور هر رشته BL+/BL- را بخوانید؛ رشتهٔ بی‌ولتاژ یا با محافظ فعال → نوار معیوب؛ بی‌ولتاژ روی همه → LED driver/پاور (خرابی برد پاور و خازن‌های بادکرده).
- گام: تست نوارها بیرون از دستگاه — با LED tester تک‌تک رشته‌ها؛ عدسی سیاه‌شده بازرسی چشمی.
جدول تست‌های اهم‌متر و ولتاژ (Multimeter)
| نقطهٔ تست / قطعه | مقدار سالم | واحد | در صورت انحراف | منبع |
|---|---|---|---|---|
| کانکتور هر رشتهٔ بک‌لایت | ولتاژ نامی رشته (از برچسب نوار/کاتالوگ) با تثبیت | VDC | صفر روی یک رشته در مدل دورشتهای → نیم‌تاریکی همان ناحیه | مجاز سیما (علت سیاه شدن تصویر اسنوا) |
| LED تک‌چشمه با tester | روشن با جریان محدود | — | خاموش → تعویض ست نوار | اس‌پی‌آر شاپ/تی‌وی مارستان |
| خروجی driver روی برد پاور | ثابت | VDC | نوسان/قطع → تعمیر پاور یا اصلاحیهٔ driver | مجاز سیما |
۴. دلایل ریشه‌ای و راه‌حل‌ها
| # | دلیل احتمالی | احتمال شیوع | راه‌حل | قطعه موردنیاز |
|---|---|---|---|---|
| ۱ | سوختن بخشی از LEDهای نوارها | زیاد | تعویض ست کامل نوارها (نه تکی) | Backlight LED strip set |
| ۲ | فعال/نیمه‌فعال بودن Eco و Brightness پایین | زیاد (کاربر) | تنظیم مجدد؛ Reset Picture | — |
| ۳ | خرابی LED driver/مسیر بک‌لایت روی پاور | متوسط | تعمیر/تعویض برد پاور | power board |
| ۴ | جدا شدن/جابه‌جایی diffuser (لکه پس از ضربه/تعمیر قبلی) | کم | مرتب‌سازی لایه‌ها | — |
۵. دستورالعمل تعویض قطعه (Repair Procedure)
- تلویزیون را از برق بکشید و حداقل ۱۰ دقیقه صبر کنید.
- دستگاه را صفحه‌روبه‌پایین روی سطح نرم بخوابانید؛ قاب، بردها و اسپیکرها را جدا کنید.
- فریم پنل را آزاد کنید؛ پنل را با چسب‌بردار مخصوص بلند کنید و لایه‌های diffuser/رفلکتور را با عکس‌برداری جدا کنید.
- نوارها را از محل چسبی با حرارت ملایم جدا کنید؛ شمارهٔ رشته‌های فعال را از سوختگی تشخیص دهید و کل ست را عوض کنید.
- نوار جایگزین باید ولتاژ/آمپر منطبق با برد پاور داشته باشد (تأکید مجاز سیما)؛ شماره فنی را از برچسب نوار معیوب یا کاتالوگ سری (SA/S/N/KO) بگیرید.
- قبل از بستن پنل، تست روشن‌کردن سریع نوارها؛ سپس بستن بدون فشار.
- هزینهٔ تعویض بک‌لایت اسنوا (مجاز سیما، ۱۴۰۴): سری SA حدود ۳٬۲۰۰٬۰۰۰ تا ۴٬۹۰۰٬۰۰۰ تومان، سری S تا ۴٬۸۰۰٬۰۰۰، سری N تا ۴٬۷۵۰٬۰۰۰ و سری KO تا ۵٬۱۰۰٬۰۰۰ تومان (۳۲ تا ۴۹ اینچ؛ همهٔ ارقام تقریبی). تعمیر بدون تعویض: از حدود ۱٬۵۸۰٬۰۰۰ تومان.
۶. قطعات یدکی مرتبط
| نام قطعه (EN) | کد مرجع / Part Number | توضیح |
|---|---|---|
| Backlight LED strip set | شماره فنی از روی نوار معیوب/کاتالوگ مدل | ست کامل هر رشته؛ مطابق ولتاژ/آمپر پاور |
| Power board (LED driver section) | شماره فنی از روی قطعهٔ معیوب/کاتالوگ مدل | اگر هیچ رشته‌ای روشن نمی‌شود |
| Diffuser/رفلکتور sheets | شماره فنی از روی قطعهٔ معیوب/کاتالوگ مدل | در صورت آسیب هنگام بازکردن |
هیچ شماره فنی ساخته‌شده‌ای در این جدول نوشته نشود؛ اگر منبع معتبری شماره نداده، همان جملهٔ «از روی قطعهٔ معیوب یا کاتالوگ مدل استخراج کنید» کافی است.
۷. تنظیمات و ریست پس از تعمیر
- بعد از تعمیر، Backlight را روی ۷۰–۸۰٪ تنظیم کنید (توصیهٔ مجاز سیما برای عمر بیشتر نوارها).
- اگر نوارهای aftermarket (بازسازی‌شده طبق خدمت مجاز سیما) نصب شده، یکنواختی نور را با صفحهٔ خاکستری چک و diffuser را مرتب کنید.
- گزینه‌های Eco/Ambient را بر اساس نور اتاق تنظیم مجدد کنید.
۸. نکات ایمنی
- خازن‌های پاور و مدار PFC حتی پس از قطع برق خطرناک‌اند؛ شبکهٔ ایران ۲۲۰–۲۴۰ VAC (منابع آمریکایی ۱۲۰ VAC مبنا دارند).
- بلند کردن پنل: خطر شکستن/ترک؛ ترک پنل عملاً غیرقابل‌ترمیم است (شکستگی و ضربه‌خوردگی پنل (اقتصاد تعویض پنل)).
- کار با رشتهٔ زندهٔ بک‌لایت (ولتاژ بالای DC) فقط تکنسین.
۹. پیشگیری
- استفاده طولانی با نور ۱۰۰٪ و اتاق گرم/تهویهٔ بسته، LEDها را می‌سوزاند (اس‌پی‌آر شاپ و تی‌وی مارستان).
- برای تماشای شبانه از Picture Mode سینمایی با backlight پایین‌تر استفاده کنید.
- محافظ برق و پرهیز از روشن/خاموش‌های مکرر پشت‌سرهم.
۱۰. خطاهای رایج تعمیرکار
- تشخیص «خرابی پنل» برای نیم‌تاریکی؛ در حالی که مجاز سیما نیمه‌سیاه را علامت رشتهٔ سوخته می‌داند.
- تعویض فقط نوار سوخته و گذاشتن نوارهای هم‌سن در مدار → سوختن سریع بک‌لایت نو.
- جاگذاشتن اشتباه diffuser → هاله و لکه که مشتری به‌عنوان «خرابی جدید» برمی‌گرداند.
- فروش نوار بدون تطبیق ولتاژ/آمپر با برد پاور همان مدل.
۱۱. ایرادهای مرتبط
- تلویزیون روشن است و صدا دارد ولی تصویر ندارد (خرابی بک‌لایت)
- خطوط عمودی و افقی روی تصویر
- لکهٔ روشن، ابرشدگی (clouding) و نشت نور (backlight bleed)
- پرش، لرزش و فلیکر تصویر
- خرابی برد پاور و خازن‌های بادکرده
۱۲. منابع (Sources)
- علت سیاه شدن تصویر تلویزیون اسنوا — مجاز سیما — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
- ۸ علت تاریک شدن یا سیاه شدن تصویر تلویزیون اسنوا — تی‌وی مارستان — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
- علت خرابی بک‌لایت تلویزیون اسنوا؛ از تشخیص تا تعمیر — اس‌پی‌آر شاپ — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
- هزینه تعمیر سیاه شدن صفحه تلویزیون اسنوا؛ جدول بک‌لایت — مجاز سیما — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
- تعمیر کم‌نور شدن تصویر تلویزیون اسنوا — کام‌سرویس — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴