تلویزیون ایکس‌ویژن حدود ۱۲۰ دقیقه

تصویر تیره، نیمهٔ تاریک صفحه یا لکه‌های تاریک (بک‌لایت LED)

معادل انگلیسی: Dark Screen / Dark Half / Dark Spots سطح دشواری تعمیر: ★★★★☆ (نوار بک‌لایت زیر پنل است؛ بازکردن پنل پرریسک)

۱. خلاصه

متفاوت از «صدا بدون تصویر» (شمارهٔ ۰۲) که صفحه کاملاً بی‌نور است، در این حالت بخشی از صفحه نور دارد و بخشی نه: نیمهٔ پایین/بالا تاریک است، نوار عمودی تیره دیده می‌شود یا لکه‌های تاریک پراکنده روی صفحه ظاهر شده‌اند. مجازسیما و تی‌وی‌مارستان این الگو را مستقیماً به سوختن بخشی از نوارهای backlight نسبت می‌دهند؛ زومیت در راهنمای خرابی بک‌لایت هم الگوی «سیاه شدن قسمتی از صفحه» را علامت اختصاصی سوختن چند LED می‌داند. سایت رسمی ایکس‌ویژن در راهنمای backlight به استهلاک نوری LED در طول زمان و تأثیر روشنایی بالا بر عمر آن اشاره می‌کند.

۲. علائم مشاهده‌ای (Symptoms)

نصف یا یک‌‌سوم صفحه کاملاً تاریک و نیمهٔ دیگر با تصویر عادی (سوختن رشته/نوار موازی لبهٔ تاریکی).
لکه‌های تاریک بیضی/دایره‌ای که شکل تصویر را ندارند (LED سوخته + حلقهٔ diffuser).
تصویر هست ولی کلاً تیره‌تر از گذشته و رنگ‌ها مرده‌اند → افت شدت نور همهٔ LEDها.
با تغییر Scene/ورودی، محل تاریکی ثابت می‌ماند → ایراد پنل/نور، نه سیگنال.
تفاوت با vignette نرم‌افزاری: لکه‌های بک‌لایت لبهٔ تیز دارند.

۳. عیب‌یابی گام‌به‌گام (Diagnostic Flow)

گام: تست فلش‌لایت — در اتاق تاریک با چراغ‌قوه روی ناحیهٔ تاریک: تصویر کم‌رنگ دیده می‌شود → آن ناحیه فقط «نور» ندارد (مسئلهٔ backlight)، نه «تصویر».
گام: نقشه‌برداری تاریکی — ناحیهٔ تاریک را با الگوی چیدمان نوارها مطابقت دهید: در مدل‌های Edge-lit نوارها لبه‌ها هستند و خرابی یک رشته نیمهٔ افقی/عمودی تیره می‌کند؛ در Direct-lit لکهٔ موضعی اطراف LED سوخته ایجاد می‌شود.
گام: حذف تنظیمات — Brightness/Backlight را روی حداکثر بگذارید و Eco/Brightness sensor را خاموش کنید؛ گاهی «تیرگی» فقط تنظیم ذخیرهٔ انرژی است (سایت رسمی ایکس‌ویژن در راهنمای بک‌لایت به تنظیم روشنایی اشاره دارد).
گام: تست ولتاژ/جریان رشته‌ها (تکنسین) — رشتهٔ تیره‌شده در مقایسه با رشتهٔ سالم افت ولتاژ/جریان نشان می‌دهد؛ اعداد مرجع روی خود نوار/برچسب برد.
گام: بازرسی چشمی نوارها — LED سوخته با نقطهٔ سیاه فسفر مشخص است؛ اگر همه نوارها سالم بودند، به درایور/برد پاور و نادرتر T-CON بروید (خرابی برد پاور و خازن‌های بادکرده، خرابی برد T-CON).

جدول تست‌های اهم‌متر و ولتاژ (Multimeter)

نقطهٔ تست / قطعه	مقدار سالم	واحد	در صورت انحراف	منبع
ولتاژ دو سر هر رشتهٔ جداشده (با LED tester)	روشن‌شدن یکنواخت تمام LEDها	—	بخشی خاموش → تعویض نوار	mojazsima.ir / روش عمومی
ترمینال BL- مشترک رشته‌ها	continuity کامل بین رشته‌های موازی	Ω	قطعی → شکستگی سیم/کانکتور	کم‌مستند برای ایکس‌ویژن
خروجی LED driver حین کار	ثابت تا پایان تست ۳۰ دقیقه‌ای	VDC/A	پرش → درایور ضعیف	mojazsima.ir (عمومی)

۴. دلایل ریشه‌ای و راه‌حل‌ها

#	دلیل احتمالی	احتمال شیوع	راه‌حل	قطعه موردنیاز
۱	سوختن بخشی از LEDهای نوار بک‌لایت	زیاد	تعویض ست کامل نوارها	Backlight strip set
۲	فرسودگی نوری همهٔ LEDها (تیرگی سراسری)	متوسط	تعویض نوارها + کاهش Backlight پس از تعمیر	Backlight strip set
۳	خرابی یک شاخهٔ خروجی LED driver	متوسط	تعمیر برد پاور/درایور	power board
۴	جداشدگی/چروک شیت بازتابنده یا ضربهٔ موضعی	کم	بازشدن و مرتب‌کردن لایه‌ها	—
۵	فعال‌بودن Eco/Ambient light	کم (کاربری)	خاموش‌کردن از تنظیمات تصویر	—

۵. دستورالعمل تعویض قطعه (Repair Procedure)

از برق بکشید و ۱۰ دقیقه صبر کنید (دشارژ خازن‌های پاور).
تلویزیون را صفحه‌رو‌به‌پایین روی سطح نرم بگذارید؛ قاب و بردها را جدا کنید.
پنل را با ماستیک/چسب‌بند بردارید و لایه‌های diffuser/بازتابنده را به ترتیبِ عکس‌برداری‌شده خارج کنید.
محل دقیق LEDهای سوخته را علامت بزنید، ولی توصیهٔ استاندارد، تعویض همهٔ نوارهاست (هم‌سن و در آستانهٔ پایان عمر).
نوار مطابق سایز و چیدمان پنل سفارش دهید؛ برای ایکس‌ویژن دستهٔ اختصاصی بک‌لایت در pixparts وجود دارد — مبنای انتخاب، عکس/شماره نوار معیوب است نه عنوان بازاری مدل.
قبل از بستن، روشن‌کردن لحظه‌ای و بررسی یکنواختی نور؛ سپس بستن مرحله‌به‌مرحله و تست ۳۰ دقیقه‌ای.

۶. قطعات یدکی مرتبط

نام قطعه (EN)	کد مرجع / Part Number	توضیح
Backlight LED strip (مجموعه)	شماره فنی از روی نوار معیوب/کاتالوگ مدل	ست کامل هم‌رنگ/هم‌جریان
LED driver / power board	شماره فنی از روی برد معیوب	اگر افت فقط روی یک شاخهٔ خروجی است
Diffuser / Reflector sheet	شماره فنی از روی قطعهٔ معیوب	در صورت آسیب موقع بازکردن

هیچ شماره فنی ساخته‌شده‌ای در این جدول نوشته نشود؛ اگر منبع معتبری شماره نداده، همان جملهٔ «از روی قطعهٔ معیوب یا کاتالوگ مدل استخراج کنید» کافی است.

۷. تنظیمات و ریست پس از تعمیر

Backlight تازه‌نصب را هفتگی اول روی حداکثر نگذارید؛ ۷۰–۸۰٪ برای طول عمر.
Eco Sensor/نور محیط را در Android TV مطابق محیط اتاق تنظیم کنید.
Picture → Reset picture settings برای برگشت کنتراست/رنگ به مقادیر کارخانه.

۸. نکات ایمنی

ولتاژ رشته‌های بک‌لایت بالا است؛ تست با دستگاه روشن فقط تکنسین. شبکهٔ ایران ۲۲۰–۲۴۰ VAC (منابع آمریکایی ۱۲۰ VAC مبنا دارند).
پنل LED شکننده؛ ترک حین بازکردن یعنی اسقاط دستگاه (شکستگی و ضربه‌خوردگی پنل (اقتصاد تعویض پنل)).
گرد و غبار و پرز را از روی بازتابنده با دستمال میکروفایبر بردارید، نه دستمال خشک زبر.

۹. پیشگیری

پرهیز از روشنایی ۱۰۰٪ دائمی و تماشای طولانی محتوای ثابت با نور زیاد.
تهویهٔ مناسب پشت دستگاه؛ حرارت قاتل LED است.
محافظ برق و استابلایزر در مناطق پرنوسان.

۱۰. خطاهای رایج تعمیرکار

تعویض تک‌LED با هویه و برجاگذاشتن رشتهٔ ناهم‌جریان → خرابی زودرس و نور ناهمگون.
اشتباه‌گرفتن «نیمه‌تاریک بک‌لایت» با «ایراد T-CON» و سفارش برد اشتباه.
جا‌گذاشتن یک لایهٔ diffuser برعکس بعد از بستن → تیرگی/روشنی غیرطبیعی شبیه ایراد اصلی.
فراموش‌کردن خاموش‌کردن Eco Sensor قبل از اعلام «تعمیر شد».

۱۱. ایرادهای مرتبط

۱۲. منابع (Sources)

۸ علت تاریک شدن یا سیاه شدن تصویر تلویزیون ایکس ویژن — تی‌وی مارستان — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
هزینه تعمیر بک لایت تلویزیون ایکس ویژن — مجازسیما — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
درباره بک لایت تلویزیون چه می‌دانید؟ راهنمای جامع — پشتیبانی رسمی ایکس‌ویژن — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
علت تاریک شدن صفحه تلویزیون ایکس ویژن، ال‌جی، سامسونگ — ویرگول — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
علت سیاه شدن تلویزیون ایکس ویژن — جاوید الکترونیک — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴
خرابی بک لایت تلویزیون — مجله زومیت — دسترسی: ۱۴۰۵/۰۷/۰۴

یادداشت هزینه (تقریبی)

طبق صفحهٔ مجازسیما، هزینهٔ تعمیر بک‌لایت تلویزیون بسته به سایز تا حدود ۳٬۷۰۰٬۰۰۰ تومان هم گزارش می‌شود (تقریبی؛ مبنای نرخ روز استعلام شود). قیمت قطعهٔ بک‌لایت ایکس‌ویژن: دستهٔ pixparts.